امنیت روانی مهمترین نیاز جامعه
امنيت
نياز به امنيت يكي از نيازهاي اساسي بشر به شمار مي‌رود بگونه‌اي كه رفع ساير نيازهاي مهم آدمي‌حتي نيازهاي زيستي او نيز به نوعي تابع ميزان امنيت است.
اما احساس امنيت و امنيت رواني در يك جامعه به همان اندازه مهم است كه وجود امنيت در آن جامعه بگونه‌اي كه برخي از كارشناسان وجود احساس امنيت را مهمتر از وجود امنيت در آن جامعه مي‌دانند. اما احساس امنيت در يك جامعه به احساس رواني شهروندان از ميزان وجود يا عدم وجود جرم و شرايط جرم خيز در آن جامعه باز مي‌گردد و هر مقدار فراواني جرم و شرايط جرم خيز بالاتر باشد احساس امنيت شهروندان پائين تر است. ولي اين احساس ناامني صرفاً منبعث از عدم وجود امنيت در آن جامعه نخواهد بود. ممكن است در جامعه‌اي امنيت وجود داشته باشد لكن شهروندان آن احساس امنيت نكنند و بالعكس. پس مي‌توان نتيجه گرفت كه احساس امنيت اگر چه با ميزان جرائم و شرايط جرم خيز در جامعه ارتباط دارد ولي به عوامل ديگري همچون توانايي و عملكرد نهادهاي تأمين كننده امنيت خصوصاً نيروي انتظامي و قوه قضائيه نيز بستگي دارد.
نظر به اهميت موضوع مركز افكارسنجي دانشجويان ايران هر ساله طرح «بررسي ميزان احساس امنيت اجتماعي شهروندان» را در قالب يك طرح نظرسنجي به منظور ارزيابي و مقايسه ميزان احساس امنيت شهروندان به اجرا در مي‌آورد.
اين تحقيق به شيوه پيمايشي (Survey) اجرا و افراد نمونه آماري آن با استفاده از شيوه نمونه‌گيري خوشه‌اي چند مرحله‌اي به تعداد 1475 نفر از افراد بالاي 18 سال مناطق 22 گانه شهر تهران انتخاب شده‌اند.
براي بررسي ميزان احساس امنيت يكي از شاخص‌ها ميزان بروز جرائم در جامعه بوده است. با توجه به اينكه ميزان احساس امنيت تابعي از ميزان بروز جرائم در جامعه مي‌باشد بدين لحاظ در اين بخش از مطالعه ميزان بروز 29 جرم در جامعه مورد سنجش قرار گرفته است.
در زير جرائم مورد نظر به ترتيب بر اساس بيشترين فراواني بروز در جامعه از نگاه شهروندان آمده است:
1- خريد و فروش مواد مخدر
2- خريد و فروش نوار CD و عكس‌هاي مبتذل
3- صدور چك بلامحل و برگشتي
4- كلاهبرداري
5- اختلاس و رشوه
6- نزول و ربا خواري
7- وجود دختران فراري و زنان خياباني
8- مصرف مواد مخدر و حضور علني معتادان
9- فريب و اغفال دختران جوان
10- ايجاد مزاحمت براي نواميس مردم
11- خريد و فروش مشروبات الكلي
12- روابط نامشروع (زنا و غيره)
13- كيف قاپي
14- فحاشي و هتاكي
15- وجود كودكان خياباني
16- ايجاد خانه‌هاي فساد و فحشاء
17- قاچاق كالا و دارو
18- جيب بري
19- سرقت اتومبيل
20- سرقت از منازل
21- تجاوز جنسي به زنان
22- فروش مواد غذايي آلوده و از تاريخ گذشته
23- اخاذي، زور گيري و راهزني
24- سرقت از مغازه
25- سرقتهاي مسلحانه از بانكها و طلافروشي‌ها
26- شرارت اراذل و اوباش، مستي و عربده كشي
27- قتل نفس
28- تجاوز جنسي به كودكان
29- آدم ربايي
در بخش دوم مطالعه ميزان وقوع جرائم و بزهكاريها بطور كلي در شهر تهران از ديدگاه پاسخگويان مورد ارزيابي قرار گرفته است كه در مجموع اكثر پاسخگويان (8/79 درصد) ميزان وقوع جرائم در شهر تهران را زياد و بسيار زياد ارزيابي كرده‌اند. در عين حال 8/3 درصد اين امر را كم و بسيار كم و 4/13 درصد نيز آن را نه كم نه زياد دانسته‌اند.
در بخش سوم از پاسخگويان خواسته شده تا 5 جرم را از ميان جرائم ياد شده كه بيشترين آسيب زايي را در جامعه داشته‌اند انتخاب كنند. نتايج حاصل از اين سوال نشان مي‌دهد كه جرائم زير به ترتيب حائز بيشترين ميزان آسيب‌زايي در جامعه از نگاه پاسخگويان بوده‌اند :
جرم 1: مواد مخدر واعتياد (خريد و فروش و مصرف)
جرم 2: كلاهبرداري
جرم 3: سرقت (بطوركلي)
جرم 4: ايجاد مزاحمت براي نواميس مردم
جرم 5: وجود دختران فراري و زنان خياباني
در بخش چهارم مطالعه براي بررسي ميزان احساس امنيت از شاخص ميزان مخاطره آميز بودن شرايط و موقعيتهايي كه هر فرد در طول زندگي روزمره با آنها برخورد مي‌نمايد استفاده گرديده است.
بدين منظور تعدادي از اين شرايط و وضعيت‌ها در اختيار پاسخگويان قرار داده شده تا ميزان مخاطره آميز بودن هر يك را مشخص نمايند.
در زير هر يك از شرايط مورد اشاره بر اساس ميزان مخاطره آميز بودن از نگاه پاسخگويان به ترتيب آمده است :
1ـ حمل پول نقد به مقدار زياد
2ـ ترك و رها كردن اتومبيل در خيابانها بدون قفل و دزدگير
3ـ تردد خانمها به تنهايي در شب
4ـ سوار كردن مسافرين در خيابانهاي خلوت خصوصاً در شب
5ـ تردد با ماشينهاي مسافركش شخصي در شب
6ـ سپردن سرمايه به فرد ديگر جهت سرمايه گذاري
7- بهمراه داشتن كيف، تلفن همراه يا ساير لوازم قيمتي
8ـ وساطت بين دو يا چند نفر در دعواها ودرگيريهاي خياباني
9 ـ فرستادن كودكان به مدسه در مسير طولاني
10 ـ رفتن يا نشستن در پاركهاي خلوت يا حاشيه اي به تنهايي
11 ـ خالي گذاشتن منزل به مدت چند روز
12ـ پذيرفتن چك در معاملات
13 ـ قدم زدن در مسيرهاي خلوت
14ـ انجام معاملات مهم به تنهايي
15 ـ كمك به سرنشينان ماشيني كه در كنار خيابان خراب شده
16 ـ به تنهايي در خانه ماندن يا زندگي كردن
17- سوار شدن در اتوبوس و متروي شلوغ و پر ازدحام
برگرفته از مرکز افکار سنجی دانشجویان(ایسنا)
در این وبلاگ مطالب علمی- پژوهشی و اطلاعات عمومی توسط سید ابراهیم یوسفی به خوانندگان و علاقه مندان عزیز ارائه می گردد.